Op vrijdag 8 augustus begint het nieuwe seizoen. Alle voetbalsupporters worden dan eindelijk uit hun zomer-stop-lijden verlost. Veel van die fans reizen weer hoopvol naar hun geliefde club. De 38 stadions die het Nederlandse betaalde voetbal huisvesten, kennen grote verscheidenheid. Ondanks het feit dat het niveau van vrijwel alle stadions in ons land buitengewoon hoog is, is wel een ranglijst te maken. Een Top 38 van Nederlandse stadions zogezegd. In het laatste deel: nummer 12 tot en met nummer 1.
Het oordeel over een stadion is zeer persoonlijk en hangt samen met talloze zichtbare en onzichtbare aspecten. Daarnaast speelt clubliefde een belangrijke rol bij het gevoel dat fans bij hun tweede huis hebben. Afijn, als frequent bezoekers van ALLE Nederlandse stadions, heb ik voor mezelf een ranglijst gemaakt.
12 GS Staalwerken Stadion, Helmond Sport
Het nieuwe stadion van Helmond Sport is de hoogste binnenkomer in de ranglijst. Dit is typisch een bouwwerk waar je wel of niet van houdt. Voor mij geldt dat eerste. Dat achter de doelen (nog) geen tribunes staan, geeft op TV een desolate aanblik. Gek genoeg speelt dit ter plaatse geen enkele rol. De vorm van het stadion is uniek, terwijl de tribunes gezellig dicht op het veld staan. Er is veel licht en ruimte, wat een comfortabel gevoel geeft. Wat ondanks de verhuizing hetzelfde is gebleven, is de snackbar op de parkeerplaats. Die garandeert een topmaaltijd voor iedere thuiswedstrijd.
11 Parkstad Limburg Stadion, Roda JC
Ik heb geen verstand van architectuur, maar de vormgeving van het Parkstad Limburg Stadion vind ik van internationale klasse. De lichtmasten vallen naar binnen en hangen boven het golvende dak. De gele stoeltjes geven het geheel een frisse uitstraling. Parkeren is geen probleem, terwijl de catering echt prima is. In het stadion zit een hotel, terwijl aan de overkant een gigantische wok chinees is gevestigd. Qua thuishaven zou Roda JC ieder jaar Europees voetbal moeten spelen, maar niets is minder waar. Wie vroeger iets in de clubshop ging kopen, werd persoonlijk geholpen door Pierre Vermeulen. Voor de jongere fans: die speelde o.a. voor Feyenoord, Paris Saint-Germain en Oranje. Wie weet komen er betere tijden. Het stadion is er klaar voor.
10 De Vijverberg, De Graafschap
Het stadion van de Superboeren is één van mijn favorieten. Als je ’s avonds door de omliggende straten naar De Vijverberg loopt, zie je de lichtmasten tussen de bomen steeds feller schijnen. Het supporters café is top. Het is ruim opgezet en voorzien van goede catering. Buiten staan de hoofden van oude clubiconen groot op de muur geschilderd. Het is altijd mooi als helden worden geëerd. Als de tribunes zijn volgelopen, heerst er op De Vijverberg een geweldige voetbalsfeer. De aanhang van De Graafschap is fanatiek en gemoedelijk tegelijk. Als de supporters achter de ploeg gaat staan, kan het spoken in de Achterhoek. Een stadion voor de Top 10.
9 Het Kasteel, Sparta Rotterdam
Een kasteel tussen de huizen. Waar vind je dat nou? In Rotterdam West dus. Het stadion van Sparta ligt letterlijk op een paar meter van de woningen in de Spartastraat, waardoor het geheel een Engelse uitstraling heeft. In 1999 kreeg het bouwwerk een enorme facelift. Het veld werd gedraaid, de lelijke Schietribune ging tegen de vlakte en er verrezen rondom gezellige zittribunes. Gelukkig werd het kasteel met de twee torentjes gespaard. De club koestert haar status als oudste profclub van Nederland. Iedere keer als de Sparta Marsch door het stadion galmt, gaat het bloed sneller stromen. Bij neerlaag of victorie. In voor- of tegenspoed.
8 Galgenwaard, FC Utrecht
Op 16 augustus 1982 werd ‘Stadion Nieuw Galgenwaard’ geopend, nadat het oude onderkomen een jaar eerder was gedemonteerd door de supporters. De gemoderniseerde Galgenwaard was een absolute sensatie in stadionland. Er was een krokodillengracht, die de veiligheid moest waarborgen in een tijd die daarom vroeg. Daarnaast waren in de vier hoeken kantoorgebouwen geplaatst, die zicht gaven op het veld. Waar multifunctionele stadions nu de standaard zijn, had FC Utrecht destijds de primeur. Nog altijd is de Galgenwaard een sfeervol stadion, wat mede komt door de geweldige aanhang.
7 De Grolsch Veste, FC Twente
Als iets duidelijk is bij een bezoek aan FC Twente, is dat de club een regionaal bolwerk is. Heel Twenteland stroomt leeg in de richting van de Grolsch Veste, als de FC weer eens thuis speelt. Het stadion behoort tot de top van Nederland. Met een capaciteit van 30.205 staat het in omvang op plaats vier. De vormgeving is fraai, hoewel het bouwwerk pas af is als de lage lange zijde ook wordt opgetrokken. Hier speelde Oranje interlands, hier wonnen de Leeuwinnen het EK, hier klonk ooit de Champions League hymne. Met een treinstation voor de deur en behoorlijke parkeergelegenheid, is het goed geregeld in Enschede.
6 Johan Cruijff Stadion, Ajax
De overgang van De Meer naar de ArenA in 1996 ging niet vanzelf. De mystiek van het oude en gemoedelijke stadion waarin Ajax bijna onverwinnelijk was, verdween onmiddellijk. Ajax had een jaar eerder de Champions League gewonnen, op een moment waarop het Bosman-arrest een nieuw (meer bescheiden) tijdperk inluidde voor de Nederlandse clubs. Er waren problemen met de grasmat, die om de paar maanden vernieuwd moest worden. Tegelijk was de ArenA in 1996 architectonisch een sensatie. Overal ter wereld verrezen kopieën, zoals in Gelsenkirchen bij Schalke’04. Anno 2025 heeft de tijd zijn werk gedaan. De clubsymbolen hebben inmiddels een vaste plaats, terwijl de gracht voor een deel is opgevuld met tribunes. Daarnaast zijn inmiddels veel nieuwe successen gehaald en hebben nieuwe generaties het stadion omarmd. Met 56.120 plaatsen is de ArenA het grootste stadion van Nederland.
5 Covebo Stadion De Koel, VVV Venlo
Het stadion van VVV Venlo is een echt groundhoppersbastion. De tribunes liggen in een kuil, waaraan dit icoon haar naam ook dankt. Als je vanaf het treinstation aan komt lopen over de Kaldenkerkerweg, denk je dat je verdwaald bent. Als je echter na tien minuten een stroom supporters naar rechts ziet afbuigen, dan weet je dat achter het hoofdgebouw een stadion moet liggen. Vroeger waren de ruimtes op de tribune naast het uitvak opgevuld met gras. Dat vond ik altijd heel bijzonder. Beroemd is de trap tussen de kleedkamers en het veld. Spelers moeten vijftig treden lopen om de tunnel te bereiken, waarmee dit de langste stadiontrap van Europa is. Op een paar honderd meter van De Koel liggen de resten van het oude stadion De Kraal. Voor vinckers is het een must om deze mee te pakken bij hun volgende bezoek aan Venlo.
4 BUKO Stadion, Telstar
Als één ding belangrijk is in de (voetbal-) wereld, dan is dat authenticiteit. Voor Telstar geldt dit 100%. De club is origineel, oorspronkelijk en altijd trouw aan haar eigen karakter. Stadion Schoonenberg heeft vier verschillende zijden, die allemaal anders van opzet zijn. Het ligt tussen de bomen, waardoor er altijd een intieme en vrolijke sfeer heerst. Telstar zal nooit rare bokkesprongen maken. Zelfs nu de club naar de Eredivisie is gepromoveerd, houden de Velsenaren het hoofd koel. Waar veel andere clubs in diverse situaties de weg kwijtraken, staat de menselijke maat bij Telstar altijd op één. Als Jeroen als Witte Leeuw het veld opkomt en even later de mandjes van het scorebord de lucht in hijst, weet je dat het goed zit. Heel triest is dat Jomanda de rentree in de Eredivisie net niet meer zal meemaken.
3 De Adelaarshorst, Go Ahead Eagles
Wie vanuit de stad over de Brinkgreverweg naar De Adelaarshorst loopt, ziet de lichtmasten als iconische bakens boven de wijk uitsteken. Zeker bij avondwedstrijden is dat een machtig gezicht. Het stadion ligt midden tussen de huizen. Door haar ligging heeft het bolwerk van de Eagles een Engelse uitstraling. Eenmaal binnen blijken de tribunes dicht op het veld te staan. Oud en nieuw gaan hier hand in hand, hoewel uiteindelijk alle zijden wel gemoderniseerd zullen worden. Voor groundhoppers is het bijwonen van een wedstrijd in Deventer een must. Sommige dingen zijn moeilijk te beschrijven. Wie ooit in de Adelaarshorst is geweest, begrijpt waarom dit stadion in de top 3 is beland.
2 Philips Stadion, PSV
Als De Kuip niet had bestaan, was het Philips Stadion voor mij het mooiste stadion van Nederland geweest. Dat klinkt logisch, maar het doet extra recht aan het gevoel dat ik voor dit bouwwerk heb. Het Philips Stadion ligt midden in de stad, heeft met 35.000 een forse capaciteit en is binnen van alle gemakken voorzien. De tribunes zitten strak op het veld, waardoor de sfeer hier behoorlijk kan opvlammen. Ondanks het feit dat PSV een topclub is, heeft het altijd een familiair karakter gehouden. De combinatie van zakelijk en menselijk vormt in Eindhoven een perfecte mix. Het stadion deed dienst op het EK van 2000, maar huisvestte ook al drie Europacupfinales, waaronder de Champions League finale voor vrouwen. Een absoluut topstadion.
1 De Kuip, Feyenoord
Het predicaat ‘iconisch’ is op slechts één stadion in Nederland van toepassing: De Kuip. Gek genoeg is het ‘Stadion Feijenoord’ zoals het officieel heet, van alle ongemakken voorzien. De zitplaatsen zijn krap, de voorzieningen zijn matig en het bouwwerk is hard aan renovatie toe. Maar de voetbalgeest die onzichtbaar door het stadion waart, zorgt voor een onovertroffen voetbalsfeer. Slechts weinig stadions raken je frontaal, als je er simpelweg naar binnen loopt. De geest van Coen Moulijn, Wim van Hanegem en Peter Houtman (!) is hier voelbaar. Groot dilemma vormt de vernieuwing of vervanging die nodig is om Feyenoord verder te helpen. Maar voor vandaag is dat niet relevant. Een onomstreden eerste plaats.