Van donderdag 4 tot en met zondag 7 oktober organiseert Staantribune de tentoonstelling Shirts of Cult, more than just a football shirt. In aanloop naar dit evenement publiceren wij odes aan bijzondere tenues. Vandaag: Staantribuneredacteur Hein Meurs over het shirt van Benfica.

Een (voetbal)shirt op zich zegt mij niet zoveel. Ik bedoel, een prachtig shirt om een dubieuze torso boet meteen in aan glans en decorum en vaak is het zelfs helemaal geen porum. Het is belangrijk wie het shirt draagt en dan ook nog in welke combinatie met andere kledingstukken. Eigenlijk is een shirt voor mij onlosmakelijk verbonden met het tenue. Zit er de verkeerde kleur broek bij of de foutieve kousen, dan haak ik af. Het klassieke Feyenoord-shirt met witte broek bijvoorbeeld: het moest verboden worden!

Ja, het luistert nauw. Prachtige shirts kunnen verworden tot niemendalletjes aan het verkeerde lijf. Op een zaterdagmiddag in Engeland omknellen talloze shirts niet voor het exemplaar geschapen, volwassen uitstulpende buiken. Schaamteloos lopen ze ermee te koop, want of welk kledingstuk dan ook past of staat, daar hebben ze in het Verenigd Koninkrijk volstrekt lak aan. Het is maar om duidelijk te maken dat een een shirt pas gaat leven – of doodslaat – als het gedragen wordt.

Ik houd van eenvoudige tenues. Het all white van Real Madrid uit de jaren zestig, het meest Koninklijke tenue ooit. Dat shirt alleen stelde weinig voor. Een witte long-sleeve zoals er dertien zijn in een dozijn. Als tenue was het magisch. Geen enkel tierelantijntje, maagdelijk wit. Prachtig! Het straalde kracht, onoverwinnelijkheid en superioriteit uit.

Neem dit shirt. Het shirt van uit de glorieperiode van Benfica, beginjaren zestig. Dat witte kraagje met V-hals, die wit afgebiesde mouwtjes en dat in alle eenvoud schitterende clubembleem. Aan de prachtige, donkere atleet Eusébio kwam dat alles het fraaist tot uiting. Maar ook, zij het in iets mindere mate, bij zijn donkere clubgenoot Mário Coluna.

Maar het hele elftal mocht er wezen. Van Simões tot Cavém. Van Torres tot Águas. Van Germano tot Augusto. Op elk van hen had dit shirt, dit tenue, een magische uitstraling. Er waren ook varianten met een witte V-hals en witte ronde kraag, maar er gaat niets boven dit schitterend gekraagde shirt.

Veel later tooide het AC Milan van de drie Nederlanders zich met een prachtig tenue. Geheel wit met slechts een paar subtiele accenten. Ook Ajax speelde in de jaren zeventig in all blue en (vrijwel) all white (uit)tenues, iets wat mij zeer kon bekoren. Helaas worden deze veelal eenkleurige tenues tegenwoordig ontsierd door allerlei reclame-uitingen.

Maar het Benfica-shirt van de jaren zestig staat wat mij betreft op eenzame hoogte. Het is de parel onder de voetbalshirts, al helemaal als het wordt gedragen door de Parel van Mozambique, Eusébio da Silva Ferreira.

Hein Meurs