Heb jij, net als Staantribune-volger Jürgen De Meester, een groundhoptrip gemaakt? Stuur jouw verhaal (plus foto’s) dan naar info@staantribune.nl. De leukste artikelen worden op deze website geplaatst.

Rapid – Austria Wien is een derby die elke voetbalfan tot de verbeelding zal spreken. Spanning en spektakel op het veld, maar nog meer op de tribunes, met vaak spectaculaire choreografieën en pyro-acties. Minder bekend,  maar ook zeker een bezoek waard, is een andere Oostenrijkse derby: die van Linz, de derde stad van Oostenrijk, tussen LASK Linz en Blau Weiß Linz. Het cultureel en industrieel centrum van de regio Oberösterreich telt zo’n 250.000 inwoners en is vooral bekend door Vöest (tegenwoordig VöestAlpine), een staalproducerend bedrijf en de grootste werkgever van de regio. De Stahlstadtderby staat voor traditioneel voetbalspektakel.


Dit seizoen werden de derby’s nog specialer omdat beide ploegen niet meer in hetzelfde stadion spelen als vorig jaar. LASK was jarenlang de bespeler van het grote Stadion der Stadt Linz, in de volksmond bekend als de Gugl. Het stadion, dat ook wordt gebruikt voor atletiekwedstrijden, werd enige jaren geleden voor veel geld verbouwd, maar is daardoor niet geschikter geworden voor het spelen van voetbalwedstrijden. De huurprijs steeg echter wel, waardoor tweedeklasser LASK al vorig seizoen enige wedstrijden speelde in het stadion van Pasching. Dat ligt zo’n tien kilometer buiten de stad en staat door het faillissement van de plaatselijke club min of meer leeg. Dit seizoen verhuisde de club – tegen de wil in van de supporters – helemaal naar Pasching, omdat de huurprijs daar veel lager is. De kleinere capaciteit van het stadion zou niet het probleem zijn en de veiligheidsmaatregelen voor het in een mooie woonwijk gelegen stadion zouden wel volstaan, zo dachten de club en de Oostenrijkse voetbalbond.

Blau Weiß Linz speelde vorig seizoen nog in derde klasse, waarvoor het kleine stadion Donaupark met zijn 1.200 plaatsen ruim voldeed. Voor de tweede klasse werd het stadion niet meer goedgekeurd, zodat ook BW Linz op zoek moest naar een alternatief. De keuze viel op het inmiddels leegstaande Gugl. Veel te groot en te duur voor de club, maar er was geen andere keuze, aangezien de blauw-witten niet heel ver weg wilden verhuizen.

Blau Weiß Linz ontstond overigens pas in 1997 als door de fans opgerichte opvolger van SK Vöest Linz, dat meerdere malen van naam veranderde (FC Linz, Stahl Linz) en uiteindelijk werd opgeheven. Vöest Linz was de ploeg van de arbeiders van het staalbedrijf. Het merendeel van de supporters komt nog altijd uit het arbeidersmilieu en de aanhang is vooral links georiënteerd, terwijl de achterban van LASK meer rechts is getint. Al met al genoeg redenen voor een pittige derby.

Ik had dit seizoen het geluk dat ik de vier derby’s (de competitie bestaat uit tien ploegen, waardoor de club viermaal per seizoen tegen elkaar spelen) kon bezoeken.

De Volière
De eerste derby, een ‘thuiswedstrijd’ van LASK in Pasching, was op een hete zomerdag in augustus. Vóór de wedstrijd hadden de LASK-supporters aangekondigd het elftal te zullen steunen, maar geen sfeeracties te organiseren in het ongewenste stadion. De BW Linz-fans wilden op hun beurt de wedstrijd aanvankelijk boycotten omdat het vak voor bezoekers in Pasching als het slechtste uitvak van heel Oostenrijk wordt gezien. Het heeft als toepasselijke bijnaam ‘De Volière’: klein, omgeven met hekken en plexiglas, slecht zicht en voorzien van veel camera’s. De BW-supporters kwamen uiteindelijk toch, in een corteo met zo’n driehonderd man, maar zonder vlaggen en spandoeken.

De veiligheidsdiensten – die met de keuze voor het stadion, vooral voor de derby’s, niet blij waren – hadden bedacht om een buffervak leeg te laten tussen de twee supportersvakken. Al was het niet echt slim om de poort van dit vak wel te sluiten, maar niet op slot te doen, waardoor een half uur voor de wedstrijd een hevige vechtpartij ontstond tussen de twee groepen. Wat de tweehonderd politieagenten – die enkele minuten later op het veld verschenen – aan het doen waren, was voor iedere bezoeker een raadsel. Enige minuten later vertrokken zij onverrichter zake weer, nadat de rust enigszins was wedergekeerd.

De thuisploeg won de wedstrijd eenvoudig en de sfeer was intens, maar door een gebrek aan sfeeracties was het allemaal nog een beetje wennen voor een echte derby. Een merkwaardige actie van de politie, die in een periode zonder noemenswaardige opstootjes plots met traangas ging spuiten in het uitvak, had wel gevolgen. Na de wedstrijd kwam het tot rellen op een groot kruispunt, niet ver van het stadion. De verantwoordelijken voor de veiligheid verklaarden achteraf dat zij van tevoren hadden geweten dat het zou misgaan. Diezelfde verantwoordelijken die enkele weken eerder het stadion voor deze wedstrijd hadden goedgekeurd.

Smurfen
De tweede derby, ditmaal in het grote stadion in Linz, stond in het teken van de sportieve ambities van beide clubs. Medekoploper LASK streed voor promotie en BW, dat slechts twee schamele puntjes uit tien wedstrijden had behaald, stond op de laatste plaats. De LASK-Fans kwamen in een corteo van zo’n zeshonderd man met veel lawaai naar het stadion. Gek genoeg was het uitvak voller dan het vak van de thuissupporters. Bij het begin van de wedstrijd toonden de BW-supporters, onder begeleiding van fakkels, een Voest-vlag, terwijl de gasten een vrij agressieve choreo toonden met Smurfen die op gruwelijke wijze om het leven kwamen. De blauwe Smurf is namelijk hun symbool voor de gehate BW-Fans.

Op het veld verraste de underdog, die uitgerekend in de derby de eerste overwinning van het seizoen behaalde. De LASK-fans, die tijdens de wedstrijd met veel sfeer en een grote pyro-actie de toon aangaven, waren hiermee niet gelukkig. Na de wedstrijd pakte de LASK-capo dan ook zijn megafoon, sprong over het hek en gaf de spelers voor het uitvak een pittige preek, onder het toeziend oog van de staatsmacht, die niet ingreep.

Verbannungsort
De derde derby, weer in Pasching bij grijs winterweer, was de minst spectaculaire. Het stadion was in tegenstelling tot de eerste wedstrijd verre van uitverkocht. Na de reacties in de media op de gebeurtenissen bij de eerste derby, maar vooral uit protest tegen de merkwaardige politieactie met het traangas, hadden de fanatieke BW-supoorters besloten om ditmaal echt niet te komen. Zo stonden in de Volière alleen zo’n twintig normale supporters, die van de wedstrijd niet veel meekregen omdat de plexiglaswanden de hele tijd waren ‘aangedampt’. Een paar fans verschenen nog op de aanpalende zittribune, maar verder gebeurde er niet veel. De thuisfans organiseerden ook geen sfeeracties, alleen het bij elke wedstrijd getoonde spandoek ‘Auch am Verbannungsort besteht die Liebe fort’ (‘Ook op de plaats van verbanning blijft de liefde bestaan’) sierde het hek.


Stortregen
De vierde en laatste derby – dat LASK zou promoveren, was op dat moment al zo goed als zeker – werd gespeeld in de kletsende voorjaarsregen en was de sfeervolste van het kwartet. Opnieuw hadden de LASK-fans een corteo georganiseerd, maar de stortregen deed de ongeveer vijfhonderd fans vrij snel doorlopen naar het stadion. Ditmaal toonde het uitvak een mooie choreografie met de postcodes van de regio, terwijl de thuisfans een mooie pyroshow gaven. Tijdens de wedstrijd gebruikten de BW-fans nog driemaal fakkels en rookbommen, terwijl de LASK-fans in de tweede helft nog een keer het hele uitvak in allerlei kleuren lieten roken en branden. Door een doelpunt van de grote favoriet eindigde het duel vlak voor tijd in een 1-1 gelijkspel.

Als reactie op de problemen bij de wedstrijden in Pasching werd het stadion nog tijdens het seizoen verbouwd. De thuisfans werden, ondanks nieuw protest, naar de overkant van het stadion verhuisd, waar zij op een kleinere tribune met zitplaatsen en minder goed zicht plaatsnemen. De uitfans staan nu op de plek waar voorheen de thuisfans stonden. Dit vak is nu echter veel te groot voor de bezoekers, die meestal met slechts enige tientallen supporters komen. De Volière werd afgebroken en vervangen door gewone zitplaatsen.

Na enige jaren afwezigheid (degradatie door faillissement) keert LASK komend seizoen terug naar de hoogste afdeling, waardoor er geen Stahlstadtderby zal zijn. Fijn voor LASK, maar jammer voor geïnteresseerde groundhoppers. Deze derby heeft eigenlijk alles wat voetbal mooi maakt, in een klein maar sfeervol en intensief kader.

Jürgen De Meester

Heb jij, net als Staantribune-volger Jürgen De Meester, een groundhoptrip gemaakt? Stuur jouw verhaal (plus foto’s) dan naar info@staantribune.nl. De leukste artikelen worden op deze website geplaatst.