“Palermo – Fiorentina op 23 mei? Mooi niet! Soms zijn er zaken die belangrijker zijn dan een potje voetbal. En dat is hier op die datum het geval. Bekijk het maar. Kies maar een andere datum.”IMG_6919

Dat moet de strekking van de boodschap zijn geweest die Mauricio Zamparini, voorzitter van de Siciliaanse voetbalclub, een paar weken terug naar de nationale voetbalbond stuurde. Misschien zelfs wel in soortgelijke bewoordingen, want de vulkanische voorzitter staat nu niet bepaald bekend om zijn subtiele taalgebruik en charmante omgangsvormen.

soccerfanshop.nl

De bond, die normaliter flink tegengas geeft als Zamparini weer eens verbaal uit zijn slof schiet, gaf hem dit keer meteen zijn zin. Waarom? Nou, omdat het op 23 mei 2015 precies 23 jaar geleden is dat de onderzoeksrechter Giovanni Falcone door een bomaanslag van de maffia in Capaci, niet ver van de Siciliaanse hoofdstad, het leven verloor. Net als zijn vrouw en drie agenten uit het gevolg dat de rechter vergezelde op diens tocht per auto van het vliegveld naar zijn huis in het centrum van de stad. En dat wordt in Palermo, maar ook op de rest van het eiland, nog elk jaar op grootse wijze herdacht, tegelijk met de dood van de opvolger van FalconePaolo Borsellino, die nog geen twee maanden later werd vermoord, opgeblazen met een autobom toen hij zijn moeder een bezoekje bracht in haar Palermitaanse appartement.

strage-capaci

Falcone en Borsellino zijn twee helden in de ogen van de Sicilianen omdat zij het aandurfden de machtige maffia, die al sinds mensenheugenis dood en verderf zaaide op het eiland, keihard en nietsontziend aan te pakken. Zeker in de jaren tachtig en aan het begin van de jaren negentig hield de georganiseerde misdaad de gehele samenleving in een stevige houdgreep en rivaliserende bendes verkeerden permanent op voet van oorlog met elkaar, de Italiaanse staat en het justitiële apparaat. Die kleine burgeroorlog kostte in die jaren duizenden doden, ook al omdat de omertà (de geheimhoudingsplicht binnen de maffia) het opsporingswerk danig bemoeilijkte, net als de zwijgende bevolking die represailles vreesde.

Dat veranderde door de brute moordaanslagen op de twee rechters, die er voor hadden gezorgd dat tal van criminele kopstukken voor jaren achter de tralies verdwenen. Plotseling doken er uit alle hoeken en gaten pentiti (spijtoptanten binnen de maffia) op, die uit de school klapten. En ook menig burger verbrak het stilzwijgen en kwam openlijk in opstand tegen de georganiseerde misdaad, die zijn hand had overspeeld. Nu, in 2015, is de invloed van de maffia – op Sicilië althans – aanmerkelijk minder groot. Zo zijn inmiddels bijna duizend winkels en bedrijven binnen Palermo aangesloten bij de organisatie Addiopizzo, die openlijk aangeeft geen beschermgeld (pizzo) meer te willen betalen aan de maffia. Twintig jaar geleden zouden die toko’s hoogstwaarschijnlijk in brand zijn gestoken of opgeblazen, maar tegen zoveel eensgezindheid is de maffia blijkbaar niet meer opgewassen.

IMG_6918

Ook voetbalclub Palermo neemt als het even kan openlijk stelling. Daags na de officiële herdenking, op 24 mei, is het de beurt aan de spelers, die hun warming-up voor de wedstrijd tegen Fiorentina afwerken in smetteloos witte T-shirts met het opschrift ‘un calcio alla mafia’ (‘schop de maffia’). Ook led-reclames en het scorebord tonen deze boodschap regelmatig tijdens de wedstrijd.IMG_6916

Die stellingname van de club én het verzet van de Sicilianen luidden twee jaar geleden ook de ondergang in van sterspeler Fabrizo Miccoli, topscorer aller tijden van Palermo. Hij was jarenlang razend populair bij de tifosi, die de kleine spits werkelijk op handen droegen. Totdat twee jaar geleden duidelijk werd dat hij buiten het voetballen optrok met lieden van wel zeer bedenkelijk allooi, zoals Mauro Lauricella, zoon van maffiabaaAntonino Lauricella. En helemaal toen de gerenommeerde krant La Repubblica geluidsopnames lekte van Miccoli en de zoon die door justitie in de gaten werd gehouden omdat zijn gezochte vader voortvluchtig was. Zo zongen ze luidkeels “quel fango di Falcone” (“dat tuig van een Falcone”). En ze voerden een telefoongesprek met een crimineel, waarin ze afspraken “elkaar te ontmoeten voor de boom van dat tuig van een Falcone.”

De boom vaFalcone dus, dezelfde boom waar ook deze keer weer tienduizenden Palermitanen de moord op de rechter herdenken, in de Via Notarbartolo, voor het huis waar hij woonde met zijn vrouw. En dezelfde Miccoli dus, die herhaalde malen de goals die hij maakte in herdenkingswedstrijden voor Falcone, opdroeg aan de vermoorde rechter. Het was dan ook niet zo gek dat het contract met hem, dat in de zomer van 2013 afliep, niet werd verlengd. “Na wat er is gebeurd lijkt me voor hem beter als hij Palermo verlaat’’, was het droge commentaar van Zamparini, die zich deze keer voor zijn doen enorm inhield. Van binnen moet hij hebben gekookt van woede. “Groot als voetballer, klein als mens”, vonden de supporters. Of een stuk minder vleiend: “Een stuk stront.”

Want je blijft met je poten van Falcone af!IMG_6917

Tekst: Andrea di Monaco