Komende zondag wordt voor de 307e keer de Edinburgh Derby gespeeld. En dat zijn alleen nog maar de officiële wedstrijden. Daarmee is de wedstrijd tussen Heart of Midlothian en Hibernian, na de Old Firm, de meest gespeelde wedstrijd in het profvoetbal. Het is een derby zoals een derby hoort te zijn, als je tenminste geen half price hooligan bent… Men is enorm fanatiek in het stadion, maar buiten gebeurt er vrij weinig. Edinburgh is maar een kleine stad en veel mensen kennen elkaar. Zo is het vrij normaal dat gezinnen bestaan uit Hearts- én Hibs-fans. Je gaat je broer of je beste vriend niet op zijn bek slaan omdat hij voor een andere club is. Hooliganisme zie je daarom zelden bij een Edinburgh Derby.

124488-hibs-and-heart-supporters-ahead-of-scottish-cup-final

Mini Old Firm

soccerfanshop.nl

Vaak wordt de Edinburgh Derby neergezet als een soort kleine Old Firm, met Hearts als Rangers en Hibs als Celtic. Wil je graag ruzie, dan moet je dat zeker zeggen in Edinburgh. Veel fans van beide clubs hebben een grotere hekel aan de Old Firm (die ze de ‘Ugly Sisters’ noemen) dan aan hun stadsgenoot. Niet alleen omdat Celtic en Rangers eigenlijk altijd de prijzen verdelen, maar ook omdat ze uit Glasgow komen. De rivaliteit tussen Glasgow en Edinburgh is te vergelijken met die tussen Amsterdam en Rotterdam. De inwoners van beide steden geven graag op elkaar af. Daarnaast spelen bij zowel Celtic als Rangers politiek en religie een grote rol, iets waar ze bij Hearts en Hibs niets mee te maken willen hebben.

H3 Hearts2 92

Religie

In Schotland heb je drie stadsderby’s:  die van Glasgow, Edinburgh en Dundee. In alle drie de steden had je vroeger een ‘protestantse’ en een ‘katholieke’ club. Rangers, Hearts en Dundee waren de ‘protestantse’ clubs, terwijl Celtic, Hibernian en Dundee United de clubs waren van de katholieke Ierse immigranten. In Edinburgh en Dundee is er van een religieuze scheiding al lang geen sprake meer. In tegenstelling tot Rangers (waar tot 1989 geen katholieken welkom waren) en Hibs (waar je juist katholiek moest zijn om lid te worden) is Hearts is nooit sektarisch geweest. Daar was iedereen welkom. Doordat Hibernian een strikt ‘alleen-katholieken’-beleid had, werden ze door de bond niet erkend als Schotse club. Andere clubs werden gewaarschuwd niet tegen Hibs te spelen op straffe van een boete. Hearts trok zich daar niets van aan en op Eerste Kerstdag 1875 speelden beide clubs hun eerste derby tegen elkaar. Hearts won die met 1-0.

H4 DSC09387

0-7

Er zijn weinig derby’s waarbij historie zo’n grote rol speelt als in die van Edinburgh. Niet gek als je bedenkt dat hij al 139 jaar op het programma staat en daarmee de oudste derby is die nog jaarlijks wordt gespeeld. Hearts mag dan veruit de meeste derby’s hebben gewonnen (138 tegen 79), de grootste overwinning ooit staat op naam van de Hibees. Op 1 januari 1973 wonnen zij met 0-7 op het veld van de rivaal. Dertig jaar later was het weer Hearts v Hibs op Tynecastle, ditmaal op 2 januari (in Schotland worden de derby’s niet op Boxing Day gespeeld, maar rond Ne’ers Day). Speciaal ter ere van zijn verjaardag had Hibs-aanvoerder en -fan, Ian Murray, met groene verf “1973” in zijn haar laten zetten. De Hearts-fans waren woedend op hem en bekogelden hem met van alles. Een fles vloog rakelings langs het hoofd van de middenvelder, die het stiekem geweldig vond. Murray is nog altijd erg gehaat in het bordeauxrode deel van de stad en een held in het groene. Afgelopen week won Hearts met 5-1 van Dumbarton, de club waar Ian Murray manager van is. Bij de 5-1 ontplofte het stadion, juist omdat het die uitslag werd.

Hearts2 73

The Cup

Op 19 mei 2012 werd de belangrijkste derby ooit gespeeld. Voor het eerst sinds 1896 speelde beide Edinburgh-clubs weer tegen elkaar in de bekerfinale. Destijds won Hearts met 3-1 tijdens de enige bekerfinale die ooit buiten Glasgow werd gespeeld. De Scottish Cup lijkt wel een vloek voor Hibs. Qua prijzen zijn de Hibees de vijfde club van het land, ze wonnen bijvoorbeeld even vaak de titel als Hearts (4x), maar in de beker wil het maar niet lukken. In 1902 werd die voor het laatst gewonnen, tot vreugde van de fans van Hearts. Na 110 jaar kon Hibs daar een einde aan maken. Het liep echter helemaal mis. Hearts vernietigde Hibs. Het werd 5-1, maar had net zo goed 10-1 kunnen zijn. Sindsdien rolt het “You lucky bastards, it should have been 10” van de tribunes tijdens de derby’s. Ook zie je de hele tijd twee handen in de richting van de Hibees gaan. De ene met vijf vingers in de lucht en de andere met eentje. Er is zelfs een Facebook-pagina die vol staat met foto’s van Hearts-fans die het 5-1-gebaar maken.

H3 Hearts2 65

Wallace Mercer

“Tell all the Hearts you know, Wallace Mercer is dead an we’re no”, schreeuwden fans van Hibernian op Tynecastle tijdens de Edinburgh Derby van 28 januari 2006. De Hibees riepen het zo hard, dat het boven de minuut applaus uitstijgt. Deze minuut applaus was bedoeld om ex-Hearts-voorzitter Mercer te herdenken, die een week eerder is overleden. De fans van Hibernian hebben hier echter geen boodschap aan en gaan ook nog eens met hun rug naar het veld staan. Disrespect? Ja. Begrijpelijk? Stiekem wel een beetje. Wallace Mercer was namelijk niet alleen van 1981 tot 1994 voorzitter van Hearts, hij probeerde in 1990 Hibernian over te kopen om de club te laten verdwijnen. Officieel was zijn plan om te fuseren om zo tot één grote club in Edinburgh te komen, met als doel dat die club zou kunnen concurreren met de twee clubs uit Glasgow. In de praktijk zou het er echter gewoon op neerkomen dat Hibs zou verdwijnen na 115 jaar voetbal. De nieuwe club zou namelijk Heart of Midlothian heten en op Tynecastle spelen. Nog altijd zingen de fans van Hibs “Wallace Mercer, six feet under”,  tijdens de derby.

H2 Hampden2 42

Mark de Vries

In Nederland is Mark de Vries al bijna een vergeten speler. Het enige waardoor hij nog een beetje bekendheid heeft, komt door zijn tranen toen hij te horen kreeg dat Cambuur zijn contract niet wilde verlengen. Bij Hearts is hij daarentegen een held en dat komt voornamelijk door één wedstrijd, uiteraard een derby. In de zomer van 2002 had Hearts de grote spits aangetrokken van Cambuur en zijn debuut was uitgerekend tegen Hibs. Het was het ultieme debuut. Hearts won met 5-1 en De Vries had er vier gescoord. Die avond ging De Vries in een taxi naar huis. De taxichauffeur was chagrijnig en zei amper iets. Pas bij het uitstappen bleek dat het een Hibby was. Tot op de dag van vandaag is De Vries de enige speler die vier keer heeft gescoord tijdens een derby. Tien jaar na de derby liep De Vries een kroeg binnen in Edinburgh en die stond binnen de kortste keren op z’n kop. Eens een held, altijd een held.

Mark de Vries

The Hammer of Hibs

John Robertson was een fan van Hibernian, zijn lokale club. Hij was dan ook ontzettend blij toen hij op proef mocht bij zijn Hibs. Maar de kleine spits overtuigende niet iedereen. Robertson werd weggestuurd en kwam via een omweg bij Hearts terecht, waar ze wel vertrouwen in hem hadden. Dat betaalde zich uit. In 15 jaar scoorde hij maar liefst 312 doelpunten, waaronder 27 in de derby. Geen speler kan die statistieken overleggen. De bijnaam van Robertson, die nog altijd bij Hearts in dienst is, luidt dan ook “The Hammer of Hibs”. De mensen die hem destijds afwezen, zullen ongetwijfeld ergens familiebanden hebben met de ‘kenners’ van Decca Records die in 1962 The Beatles afwezen.

H2 Hampden2 41

Mark de Vries die een kroeg in Edinburgh in loopt: https://www.youtube.com/watch?v=V8pUaabzIjU 

Hearts2 93