Ik volg Hearts nu vier maanden en als ik één duidelijk verschil moet aanwijzen tussen het Nederlandse en het Schotse voetbal, dan is het de uitsupporterscultuur. Als ik in Schotland vertel over de lage aantallen uitfans in Nederland, zijn mensen altijd erg verbaasd. Voor de supporters hier zijn uitwedstrijden juist de krenten in de pap. Als Hearts ergens op bezoek komt, puilen de uitvakken steevast uit, of de tegenstander nu Rangers, Hibernian, Queen of the South, Alloa Athletic of Stenhousemuir heet.

joris_column

Voor de Jambos, zoals de fans van Hearts worden genoemd, is dit seizoen een nieuw avontuur. Hearts degradeerde afgelopen seizoen na 31 jaar uit de hoogste divisie en reist nu naar stadions met onoverdekte uitvakken en een paar gare Dixi’s. Afschuwelijk, zou Bert van Oostveen zeggen. Heerlijk, vinden de supporters. Bij veel wedstrijden zijn er meer Jambos dan thuisfans. Zeker wanneer de thuisclub vierduizend kaarten richting Edinburgh stuurt. Die vliegen iedere keer als warme broodjes over de toonbank.

soccerfanshop.nl

Het is ook heel lekker om in Schotland naar een uitwedstrijd te gaan, want combi’s bestaan hier niet. Als ik aan Schotten vertel wat de combiregeling inhoudt, vragen ze zich af waarom er überhaupt nog iemand in Nederland de moeite neemt om te gaan. Hier in Schotland mogen de fans zelf bepalen hoe ze hun club volgen.

Zelf ben ik fan van reizen met de trein, dat is altijd erg relaxt. Mijn mooiste ‘away’ tot nu toe is Raith Rovers-uit geweest. Met vierduizend man naar Kirkcaldy, dat op amper een halfuurtje van Edinburgh ligt. De reis was al erg tof met een hele trein vol Jambos. Er werd gezongen, gedronken en gelachen. Van agressie – zoals die helaas in Nederland vaak is te vinden – was geen sprake. Toevallig zat er iemand met een sjaal van aartsrivaal Hibs in de trein, maar die werd vooral toegezongen en had zelf ook zijn anti-Heartsliederen klaar.

Aangekomen in Kirkcaldy kwam ik terecht in een Duitse Bierhalle vlakbij het station, waar een vijfdaags bierfestival gaande was. De Bierhalle zat helemaal vol met Jambos. De matige band besloot daarop in te spelen en Heartsliederen te spelen. Het bierfestival draaide deze dag evenveel omzet als op de andere vier dagen samen. Ik besloot, al flink beschonken, een braadworst te halen. Tot afschuw van de Schotten deed ik daar mayonaise op. Ik was uitgeschoten, dus ik besloot er een klodder mayo af te schudden. Daarop werd ik nog vreemder aangekeken en de bijnaam ‘Hotdog Wanker’ was geboren.

De Schotse supporter bepaalt ook zelf hoe hij vanuit de kroeg – of in dit geval de Bierhalle – naar het stadion gaat. Geen begeleiding van hysterische agenten of zenuwachtige stewards die thuis zelfs over hun hond niets te zeggen hebben. Bij het stadion word je ook niet gefouilleerd als je het uitvak binnengaat. De menselijke behandeling is echt een wereld van verschil met Nederland, waar ik als supporter van Willem II zelfs bij FC Eindhoven een keer door agressieve agenten werd opgewacht en door hun opgefokte keffers in mijn kruis werd besnuffeld. Ik zeg er eerlijk bij dat zo’n dag als in Kirkcaldy op dit moment niet zou kunnen in Nederland, maar mensen gaan zich gedragen naar de manier waarop je ze behandelt. Een normalere behandeling levert ook veel minder agressie op vanuit de supporters. Een gratis tip voor de Nederlandse voetbalautoriteiten.

Deze column staat ook in het 0-nummer van Staantribune

Joris van de Wier is in juli 2014 naar Edinburgh vertrokken om Heart of Midlothian een seizoen lang te volgen. Zijn boek hierover, Glorious Hearts, verschijnt in september 2015.